نقش خانواده در ترویج فرهنگ مقاومت و مقابله با استکبار در اندیشه رهبر شهید امام خامنه‌ای
کلمات کلیدی:
خانواده, تربیت دینی, فرهنگ مقاومت, جهاد, شهادت, اندیشه رهبر شهید امام خامنهایچکیده
خانواده در منظومه فکری اسلام و در اندیشه رهبر شهید امام خامنه‌ای به‌عنوان نخستین و اثرگذارترین نهاد تربیتی، نقش بنیادینی در شکل‌گیری هویت دینی، اخلاقی و اجتماعی نسل جدید ایفا می‌کند. بسیاری از باورها، ارزش‌ها و نگرش‌های انسان در بستر خانواده شکل می‌گیرد و از همین رو این نهاد در انتقال مفاهیم اساسی دینی، به‌ویژه فرهنگ مقاومت و گفتمان الهی جهاد و شهادت، از جایگاهی ویژه برخوردار است. در اندیشه رهبر شهید امام خامنه‌ای، فرهنگ مقاومت و روحیه جهاد و شهادت از عناصر اصلی هویت اسلامی و انقلابی جامعه به شمار می‌آید که موجب تقویت روحیه ایثار، مسئولیت‌پذیری، ظلم‌ستیزی و دفاع از ارزش‌های الهی می‌شود. بر این اساس، خانواده می‌تواند به‌عنوان نخستین پایگاه تربیتی، زمینه پرورش نسلی آگاه، متعهد و مقاوم در برابر تهدیدهای فرهنگی و اجتماعی را فراهم سازد. پژوهش حاضر با هدف تبیین نقش تربیتی خانواده در ترویج فرهنگ مقاومت و گفتمان الهی جهاد و شهادت در اندیشه رهبر شهید امام خامنه‌ای انجام شده است. پرسش اصلی پژوهش آن است که از منظر ایشان، خانواده از چه طریق و با چه سازوکارهای تربیتی می‌تواند روحیه مقاومت و مفاهیم جهاد و شهادت را در نسل جوان نهادینه سازد. روش تحقیق در این مقاله توصیفی ـ تحلیلی و مبتنی بر مطالعه منابع کتابخانه‌ای و تحلیل بیانات و دیدگاه‌های رهبر شهید امام خامنه‌ای درباره خانواده، تربیت نسل جوان و فرهنگ مقاومت است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که الگو بودن والدین در پایبندی به ارزش‌های دینی و انقلابی، تبیین آگاهانه مفاهیم جهاد، ایثار و شهادت در فضای خانواده، تقویت انسجام عاطفی و معنوی میان اعضای خانواده و آشنایی فرزندان با سیره پیامبر اکرم(ص)، اهل‌بیت(ع) و الگوهای معاصر ایثار و مقاومت از مهم‌ترین سازوکارهای تربیتی خانواده در گسترش فرهنگ مقاومت به شمار می‌آید. بر این اساس، تقویت نقش تربیتی خانواده می‌تواند زمینه‌ساز شکل‌گیری نسلی مؤمن، آگاه و مسئول در مسیر تحقق ارزش‌های اسلامی و انسانی باشد.
مراجع
احمدی، سیداحمد. (۱۳۸۰). اصول و روش‌های تربیت در اسلام. تهران: سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاه‌ها (سمت).
افروز، غلامعلی. (۱۳۸۲). روان‌شناسی و تربیت کودک و نوجوان. تهران: انجمن اولیا و مربیان.
سبحانی، جعفر. (۱۳۸۲). منشور جاوید. قم: مؤسسه امام صادق(ع).
شریعتمداری، علی. (۱۳۷۵). تعلیم و تربیت اسلامی. تهران: امیرکبیر.
خامنه‌ای، سیدعلی. بیانات در دیدار دانشجویان و جوانان، ۱۳۷۷ تا ۱۳۹۸، پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر حفظ و نشر آثار مقام معظم رهبری.
خامنه‌ای، سیدعلی. بیانات در دیدار جمعی از جوانان استان خراسان شمالی، ۱۳۹۱.
خامنه‌ای، سیدعلی. بیانات در دیدار معلمان و فرهنگیان، سال‌های مختلف.
طباطبایی، سیدمحمدحسین. (۱۴۱۷ق). المیزان فی تفسیر القرآن. قم: دفتر انتشارات اسلامی جامعه مدرسین حوزه علمیه قم.
عمید، حسن. (۱۳۸۹). فرهنگ فارسی عمید. تهران: امیرکبیر.
فراهیدی، خلیل بن احمد. (۱۴۰۹ق). کتاب العین. قم: دارالهجرة.
قائمی، علی. (۱۳۷۹). خانواده و مسائل تربیتی کودک. تهران: انجمن اولیا و مربیان.
مصباح یزدی، محمدتقی. (۱۳۸۰). آموزش عقاید. قم: مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).
مرتضی، مطهری(1377) جامع آثار و نوشته‌های استاد مطهری ، تهران ، نشر صدرا..
دانلود
چاپ شده
شماره
نوع مقاله
مجوز
حق نشر 2026 مجله علمی مطالعات پژوهشی در علوم انسانی آینده
این پروژه تحت مجوز بین المللی Creative Commons Attribution 4.0 می باشد.
