چالش هاوفرصت های الهیات مقاومت دردنیای معاصر با نگاه به نقش و جایگاه خانواده در اندیشه رهبر شهید امام خامنه‌ای

نویسندگان

  • سیداحمد غفاری قره باغ دانشیار و مدیر گروه فلسفه اسلامی موسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران. نویسنده
  • سیدمصطفی انصاری شیری طلبه سطح 2 حوزه علمیه خان یزد. نویسنده

کلمات کلیدی:

الهیات مقاومت, خانواده, فرهنگ مقاومت, هویت دینی, اندیشه رهبر شهید امام خامنه‌ای

چکیده

تحولات فرهنگی، اجتماعی و رسانه‌ای در جهان معاصر، چالش‌ها و فرصت‌های تازه‌ای را در برابر اندیشه‌های دینی و به‌ویژه الهیات مقاومت قرار داده است. در این میان، خانواده به‌عنوان نخستین و مهم‌ترین نهاد تربیتی و اجتماعی، نقش اساسی در انتقال ارزش‌های دینی، تقویت هویت فرهنگی و شکل‌گیری روحیه مقاومت در جامعه دارد. در اندیشه رهبر شهید امام خامنه‌ای نیز خانواده جایگاهی بنیادین در تربیت نسل مؤمن، آگاه و مقاوم در برابر تهدیدهای فرهنگی و اجتماعی دارد. بر این اساس، سؤال اصلی پژوهش حاضر آن است که الهیات مقاومت در دنیای معاصر با چه چالش‌ها و فرصت‌هایی مواجه است و خانواده در اندیشه رهبر شهید امام خامنه‌ای چه نقشی در تقویت و تداوم این رویکرد ایفا می‌کند. هدف پژوهش، تبیین مهم‌ترین چالش‌ها و فرصت‌های الهیات مقاومت با تأکید بر نقش و کارکرد خانواده در این چارچوب فکری است. این پژوهش با روش توصیفی ـ تحلیلی و بر پایه مطالعه منابع کتابخانه‌ای، آثار علمی و بیانات مرتبط انجام شده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که عواملی همچون گسترش فردگرایی، نفوذ فرهنگ رسانه‌ای و جهانی‌شدن ارزش‌ها، تغییر ساختار خانواده، فشارهای اقتصادی و بروز بحران هویت در نسل جوان از مهم‌ترین چالش‌های پیش‌روی الهیات مقاومت در حوزه خانواده به شمار می‌آیند. در مقابل، تقویت هویت دینی و فرهنگی، افزایش آگاهی اجتماعی، بهره‌گیری از ظرفیت رسانه‌های نوین و تقویت همبستگی و انسجام خانوادگی از جمله فرصت‌هایی هستند که می‌توانند در گسترش فرهنگ مقاومت و انتقال ارزش‌های آن به نسل‌های جدید نقش مؤثری ایفا کنند.

مراجع

احمدی، احمد. (۱۳۸۹). روان‌شناسی شخصیت. تهران: نشر رشد.

اعزازی، شهلا. (۱۳۸۰). جامعه‌شناسی خانواده. تهران: روشنگران.

اکبری، احمد. (۱۳۸۸). رسانه و تربیت فرهنگی. تهران: سروش.

انوری، حسن. (۱۳۸۱). فرهنگ بزرگ سخن. تهران: سخن.

آزادارمکی، تقی. (۱۳۸۷). جامعه‌شناسی خانواده. تهران: سمت.

آشوری، داریوش. (۱۳۸۵). دانشنامه سیاسی. تهران: نشر مروارید.

باقری، خسرو. (۱۳۸۳). نگاهی دوباره به تربیت اسلامی. تهران: مدرسه.

برگر، پیتر ال. (۱۳۸۰). سایبان مقدس: عناصر جامعه‌شناسی دین. ترجمه محسن ثلاثی. تهران: مرکز.

بستان، حسین. (۱۳۹۰). جامعه‌شناسی خانواده در ایران. تهران: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.

بشیریه، حسین. (۱۳۸۰). جامعه‌شناسی سیاسی. تهران: نی.

پارسا، محمد. (۱۳۸۶). روان‌شناسی تربیتی. تهران: سمت.

توسلی، غلامعباس. (۱۳۸۲). نظریه‌های جامعه‌شناسی. تهران: سمت.

ساروخانی، باقر. (۱۳۸۶). دایرةالمعارف علوم اجتماعی. تهران: کیهان.

سبحانی، جعفر. (۱۳۸۱). الهیات و معارف اسلامی. قم: مؤسسه امام صادق(ع).

سیف، علی‌اکبر. (۱۳۹۱). روان‌شناسی پرورشی نوین. تهران: دوران.

شاملو، سعید. (۱۳۸۲). بهداشت روانی. تهران: رشد.

شجاعی، محمدرضا. (۱۳۸۴). تربیت دینی در خانواده. تهران: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی.

شرفی، محمد. (۱۳۸۱). روان‌شناسی خانواده. تهران: رشد.

خامنه‌ای، سیدعلی. بیانات در دیدار اعضای شورای فرهنگی اجتماعی زنان و خانواده، تهران، 30/07/1393. پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله العظمی خامنه‌ای (khamenei.ir).

خامنه‌ای، سیدعلی. بیانات در دیدار اعضای مجلس خبرگان رهبری، تهران، 14/12/1393. پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله العظمی خامنه‌ای (khamenei.ir).

خامنه‌ای، سیدعلی. بیانات در دیدار دانشجویان، تهران، 20/04/1394. پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله العظمی خامنه‌ای (khamenei.ir).

قاسمی، علی. (۱۳۹۲). خانواده و تربیت دینی. قم: بوستان کتاب.

قائمی، علی. (۱۳۷۸). خانواده و مسائل نوجوانان. تهران: امیری.

کاستلز، مانوئل. (۱۳۸۰). عصر اطلاعات: اقتصاد، جامعه و فرهنگ. ترجمه احمد علیقلیان. تهران: طرح نو.

کرمی، حسن. (۱۳۸۴). روان‌شناسی اجتماعی. تهران: سمت.

دانلود

چاپ شده

2026-10-26

شماره

نوع مقاله

مقاله پژوهشی

ارجاع به مقاله

چالش هاوفرصت های الهیات مقاومت دردنیای معاصر با نگاه به نقش و جایگاه خانواده در اندیشه رهبر شهید امام خامنه‌ای. (2026). مجله علمی مطالعات پژوهشی در ادبیات و زبان های خارجی آینده, 3(1), 37-45. https://journalhi.com/lit/article/view/449

مقالات بیشتر خوانده شده از همین نویسنده

1 2 3 > >>